80’ler Akımı için KVKK’dan dijital mahremiyet uyarısı
KVKK, 80’ler Akımı kapsamında yapay zeka uygulamalarına yüklenen fotoğrafların biyometrik verilerin işlenmesine yol açabileceği uyarısında bulundu.
Sosyal medyada ilgi gören 80’ler Akımı, kullanıcıların kendi portrelerini yapay zeka araçlarıyla dönemin saç stilleri, kıyafetleri ve fotoğraf estetiğine uyarlamasıyla yayılıyor. Ancak Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK), nostaljik görseller oluşturmak amacıyla kullanılan bu servislerin dijital mahremiyet açısından risk taşıyabileceğini bildirdi.
Kurum, özellikle #80lerchallenge etiketiyle paylaşılan içeriklerde kullanılan uygulamalara fotoğraf yüklenmeden önce kişisel verilerin nasıl işleneceğinin araştırılması gerektiğini vurguladı. KVKK, bu tür araçların fotoğraflar üzerinden biyometrik verilerin işlenmesine neden olabileceğine dikkat çekerek, “Hatıralar yaşasın, size ait olan sizde kalsın” mesajını paylaştı.
Fotoğraflar biyometrik veriye dönüşebilir
Yapay zeka uygulamalarının bir yüzü başka bir dönemin görünümüne uyarlayabilmesi için görüntüdeki yüz hatlarını, oranları ve kişiyi ayırt etmeye yarayan özellikleri analiz etmesi gerekiyor. Fotoğrafın, kişiyi benzersiz biçimde tanımlamak amacıyla teknik bir işleme tabi tutulması halinde biyometrik veri niteliği kazanma ihtimali bulunuyor.
İnternete yüklenen her yüz fotoğrafı kendiliğinden biyometrik veri sayılmıyor. Risk, görüntünün yüz tanıma ya da kişiyi diğer bireylerden ayırma amacıyla işlenmesiyle ortaya çıkıyor. Bu nedenle uygulamanın fotoğrafları hangi amaçla kullandığı, ne kadar süre sakladığı ve kimlerle paylaştığı önem taşıyor.
Yüz özellikleri, gerektiğinde değiştirilebilen parolalardan farklı olarak kalıcı nitelikte. Bir şifre ele geçirildiğinde yenilenebilirken kişinin biyometrik özelliklerini değiştirmesi mümkün değil. Bu verilerin denetimsiz biçimde depolanması veya üçüncü taraflara aktarılması, uzun vadeli güvenlik ve mahremiyet sorunlarına yol açabilir.
Ücretsiz uygulamalarda gizlilik politikası incelenmeli
Akıma katılmak için kullanılan bazı internet siteleri ve mobil uygulamalar, yüklenen fotoğrafların nerede tutulduğunu ya da işlem tamamlandığında silinip silinmediğini açıkça belirtmeyebiliyor. Görseller, hizmetin sunulması dışında yapay zeka modellerinin eğitilmesi, reklam profili oluşturulması veya başka şirketlerin servislerinde kullanılması amacıyla da işlenebilir.
Verilerin hangi ülkede saklandığı ve üçüncü taraflara aktarılıp aktarılmadığı, hizmet sağlayıcının gizlilik politikasına göre değişiyor. Bu nedenle geliştiricisi belirsiz, kullanım koşulları açık olmayan veya yalnızca popüler bir akımdan yararlanmak amacıyla hazırlanmış servislerden uzak durulması gerekiyor. Bir uygulamanın çok kullanılması, tek başına güvenli olduğu anlamına gelmiyor.
Kullanıcıların fotoğraf yüklemeden önce uygulamanın geliştiricisini, gizlilik politikasını ve veri saklama koşullarını kontrol etmesi öneriliyor. Hizmet tamamlandıktan sonra fotoğrafların silinmesine olanak tanıyan seçenekler varsa bunların kullanılması, gereksiz kamera, mikrofon, konum ve rehber izinlerinin ise kapatılması gerekiyor.
Çocuklara ait görüntüler söz konusu olduğunda daha dikkatli davranılması önem taşıyor. Çocuğun yüzünü gösteren ve yaş, okul ya da bulunduğu konum gibi ek bilgileri açığa çıkarabilecek fotoğrafların, güvenilirliği doğrulanmamış yapay zeka servislerine yüklenmemesi tavsiye ediliyor.
